درباره ی ایدز بیشتر بدانیم
ایدز چیست؟
 ایدز یک بیماری ویروسی است که توسط ویروس اچ آی وی (نقص ایمنی انسانی ) منتقل می شود. این ویروس به تدریج سیستم دفاعی بدن را مختل می کند بطوریکه فرد در طی سالها به انواع عفونتها و سرطانها مبتلا شده و در نهایت از پا درمی آید.
حروف مخفف کلمات AIDS
Aquired : اکتسابی : زیرا فرد باید آنرا اکتساب کند و این بیماری جزء بیماریهای ژنتیک نیست.
Immune : ایمنی : بعلت اینکه بر سیستم ایمنی بدن اثر گذار است و کار سیستم ایمنی مبازه برای دفع میکرب، باکتری و ویروسها میباشد.
Deficiency : نقصان : بعلت اینکه باعث ایجاد نقص در سیستم ایمنی بدن میشود و کار آنرا دچار اختلال میکند.
Syndrom : نشانگان: بعلت اینکه شخص مبتلا به ایدز ممکن است دچار انواع متفاوت از نشانههای بیماریها و عفونتهای فرصت طلب شود
تفاوت اچ آی وی (HIV) با ایدز (AIDS) چیست ؟
اچ آی وی (HIV ) مخفف ویروس نقص ایمنی انسانی است. ویروسی است که سبب صدمه به دستگاه ایمنی بدن مي شود .دستگاه ایمنی عفونتها و بیماریها را دفع میکند. هنگامیکه فرد مبتلا به اچ آی وی (HIV ) میشود،ویروس به تدریج شروع به از بین بردن سیستم ایمنی میکند و به این ترتیب بدن نمیتواند حتی با بیماریهای جزئی مقابله کند و فرد مستعد ابتلا به انواع بیماریها میشود. وقتی که پیشرفت ویروس باعث ایجاد بیماریها در فرد گردد، وضعيتي به نام ایدز (AIDS) ايجاد میشود. در نتیجه، عوامل عفونی و بیماریهای دیگر فرصت مبتلا کردن انسان را پیدا می کنند و موجب پیدایش علائم و نشانههای گوناگونی در بدن میشوند. برخی از این نشانهها اولین بار در سال ۱۹۸۱ میلادی در افراد بالغ جوانی دیده شد که دچار نقص های ایمنی مادرزادی نبودند و این تعجب پزشکان را برانگیخته بود. به همین دلیل مجموعة این علائم را «نشانههای نقص ایمنی اکتسابی» یا «ایدز» نام نهادند، چون نمیتوانستند آن را به بیماری مشخصی نسبت دهند و هنوز عامل آن شناخته نشده بود.
در ادامه با عناوین زیر بیشتر آشنا شوید :
ساختار ویروس ایدز
ویروس چگونه وارد بدن می شود؟
راه تشخیص بیماری چیست؟
آیا جداسازی افرادبیمار از افراد سالم ضروری است؟
چگونه خود را در برابر آلودگی حفاظت کنیم؟
آیا ایدز درمان دارد؟
وضعیت ایدز در ایران چگونه است؟
ساختار ویروس ایدز
عامل بیماری ایدز، ویروس ایدز یا HIV است. ویروس ایدز عضو گروهی از ویروسها به نام رتر ویروسها است و این ویروس باعث ایجاد بیماری نقص اکتسابی دربدن انسان میشود.
به گزارش سرویس علمی پژوهشی ایسکانیوز، ساختمان ویروس ایدز ساختمان سادهای است که از یک ژن هشت کروموزومی در وسط تشکیل شده، اطراف این ژن را یک هسته پروتئینی احاطه کرده که سطح ویروس از پروتئین و مواد قندی پوشیده شده است.
ساختمان سطح ویروس به چسبیدن آن به سلولهای خاص بدن انسان کمک میکند. این سلولهای سیستم ایمنی بدن انسان هستند و مهمترین آنها لنفوسیتهایی به نام CD4 هستند که نقش مهمی در هماهنگ کردن پاسخ ایمنی بدن علیه عفونت دارند.
چگونه ویروس به سلولهای انسان حمله میکند؟
ماده ژنتیکی ویروس ایدز ازجنس RNA است که با ماده ژنتیکی انسان که ازجنس DNA است تفاوت دارد، برای اینکه ویروس بتواند از سلول انسان با ماده ژنتیکی متفاوتش برای تکثیر خود استفاده کند باید بتواند RNA خود را به DNA تبدیل کند به همین خاطر ویروس پس از ورود به سلول انسان با استفاده از یک آنزیم به نام ترانس کریپتاز معکوس ماده ژنتیکی خود را که از RNA است تبدیل به DNA میکند (همانند ماده ژنتیکی انسان) سپس این DNA وارد یک کروموزوم انسان میشود و به این شکل در طول عمر سلول در داخل آن باقی میماند، در واقع سلول انسان میزبان ویروس میشود.
این ذره ویروسی در سلول میزبان با استفاده از منابع سلول به رشد و تولید ذرات جدید RNA میپردازد، این ذرات جدید در داخل ویروس یا به صورت خاموشی باقی میمانند یا تحت تاثیر عوامل به صورت فعال درمیآیند سپس این ذرات از داخل سلول آزاد می شوند و با استفاه از آنزیمهای ویروسی بلوغ خود را طی میکنند اینک هر یک از این ویروسهای جدید آمادهاند تا سایر سلولهای انسان را آلوده کنند.
اگر ویروس در داخل سلول میزبان بسیارفعال شود ممکن است سبب شکافته شدن و مرگ سلول شود این یکی از روشهایی است که ویروس استفاده از آن باعث انهدام سلولهای میزبان میشود.
با فعال کردن سلولهای مهار کننده: این سلولها از جنس سلولهای سفید خون هستند که T8 نیز نامیده میشوند این سلولهای مهارکننده، رشد ویروس را مهار یا کند میکنند.
با تولید پادتن: پادتنها پروتئینهایی هستند که توسط سیستم ایمنی بدن برای مبارزه علیه عوامل بیماری زا تولید میشوند.
هنگامی که ویروس ایدز وارد بدن می شود، بدن علیه آنها پادتنهای ضد ویروس ایدز را میسازد.
پادتن ضد ویروس ایدز به آن میچسبد و از ورود ویروس به سلولهای جدید جلوگیری می کند در صورتی که پادتن ضد ویروس ایدز درخون شخصی دیده شود معنای آن این است که شخص به ویروس ایدز آلوده شده است. از این پادتنها در خون برای تشخیص آلودگی به ویروس ایدز استفاده می کنند.
پاسخ ایمنی بدن نسبت به ویروس ایدزخاصیت تخریبی این ویروس روی سیستم ایمنی را گاه تا سالها محدود میکند اما متاسفانه ویروس ایدز روشهایی که توسط آنها میتواند از چنگ سیستم ایمنی بدن آنها بگریزد.
فاصله زمانی بین آلودگی به ویروس تا ایجاد بیماریهای وابسته به ایدز در افراد مختلف متفاوت است و معمولا به طور متوسط حدود 8 تا 10 سال طول می کشد.
ویروس چگونه وارد بدن می شود؟
 تماس خونی از طریق استفاده مشتـــرک از وسایل تیز وبرنده مــانندتیـــغ وســوزن خالکــوبی وسرنگ و سرسوزن
تماس جنسی با افراد آلوده بدون استفاده از کاندوم
از طریق خون و فرآورده های خونی
از مــادر آلــــوده به نـوزاد درطی بارداری،زایمــان و شیردهی
راه تشخیص بیماری چیست؟
آلودگی به ویروس فقط از طریق آزمایش خون مشخص می شود. از زمانیکه فرد با ویروس تماس پیدا می کند تا زمانیکه آلودگی در آزمایش خون مشاهده گردد ممکن است چند ماه طول بکشد.بنابراین جواب مثبت یا منفی به تنهایی ارزشی ندارد و لازم است قبل از انجام آزمایش با یک مشاور آگاه صحبت کرد.
آیا جداسازی افرادبیمار از افراد سالم ضروری است؟
خیر ، زیرا ویروس ایدز از طریق تماسهای معمولی مانند دست دادن ، درآغوش کشیدن، روبوسی کردن ، عطسه و سرفه ، کار کردن در یک محل ، استفاده از حمام وتوالت مشترک ، استفاده از ظروف ووسایل غذا خوری مشترک، نیش حشرات ، استخر و وسایل نقلیه عمومی منتقل نمی شود.بساری از مبتلایان به ایدز نه بدلیل بی بند وباری ، بلکف در اثر ناآگاهی آلوده شده اند.
چگونه خود را در برابر آلودگی حفاظت کنیم؟
از هر گونه اعتیاد بویژه اعتیاد تزریقی بپرهیزید.
هرگز از سرنگ و سوزن مشترک استفاده نکنید.
از تماسهای جنسی خارج از چارچوب خانواده بپرهیزید.
استفاده از کاندوم تا حد زیادی از انتقال آلودگی پیشگیری می کند.
از وسایل تیز و برنه مانند تیغ ،سوزن خالکوبی (تاتو) و مسواک و ... بصورت مشترک استفاده نکنید.
آیا ایدز درمان دارد؟
خیر ! متاسفانه در حال حاضر درمان قطعی برای این بیماری وجود ندارد . ولی درمانهای موجود میتواند طول عمر بیماران را افزایش داده و کیفیت زندگی آنان را بهبود بخشد.
وضعیت ایدز در ایران چگونه است؟
براساس آخرين آمار وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي تعداد آلودهشدگان به HIV / ايدز در كشور ١١ هزار و ٢٢١ نفر اعلام شده است، كه از اين تعداد ١٠ هزار و ٦٤٢ نفر (٨/٩٤ درصد) مرد و ٥٧٩ (٢/٥ درصد) زن هستند. به گزارش خبرنگار«بهداشت و درمان» خبرگزاري دانشجويان ايران، همچنين بر اين اساس، ٦/٩٢ درصد مبتلايان به ايدز در كشور را مردان (٣٦١ نفر) و ٤/٧ درصد (٢٩ نفر) را زنان تشكيل ميدهند، به طوري كه طبق آخرين آمار ٣٩٠ نفر ايراني آلوده شده به HIV وارد مرحله نهايي بيماري يعني ايدز شدهاند. بر اساس تعداد موارد مبتلايان به HIV بر حسب جنس و سن در كشور، رده سني صفر تا ٤ سال با ١٥ مبتلاي پسر و ١٠ مبتلاي دختر كمترين ميزان آلودگي و رده سني ٢٥ تا ٣٤ سال با ٣٠٥٥ مبتلاي مرد و ١٨٥ مبتلاي زن بيشترين ميزان آلودگي را به خود اختصاص دادهاند؛ اين در حاليست كه رده سني ٣٥ تا ٤٤ سال با مجموع ٢٤٣٥ مبتلاي زن و مرد و رده سني ٤٥ تا ٥٤ سال با مجموع ١٤٨٥ مبتلاي زن و مرد در ردههاي بعدي از نظر شيوع قرار دارند.
به گزارش ايسنا، بر اساس تعداد موارد مبتلا به HIV /ايدز بر حسب جنس و راه انتقال در ايران، راه انتقال «اعتياد تزريقي» با شيوع ٩/٦٠ درصد، موارد «نامشخص» با شيوع ٤/٢٩ درصد، «تماس جنسي» با ميزان ٣/٧ درصد، «خون و فرآوردههاي خوني» با ٢ درصد شيوع و بالاخره «مادر به كودك» با فراواني ٤/٠ درصد به ترتيب به عنوان راههاي انتقال ايدز در كشور شناخته شدهاند.
گفتني است: راه انتقال عمده در آلوده شدهگان ايراني در رده سني ٢٥ تا ٣٤ سال اعتياد تزريقي با درجه فراواني ٧/٤١ درصد (٢٢٦٦ آلوده شده)، سپس راه آميزشي با شيوع ٦/٣٧ درصد (٢٧٦ مورد) و خون و فرآوردههاي خوني، مادر به كودك ١/٢ درصد و در نهايت راه نامشخص ١/٣٨ درصد ٦٢٦ مورد است و به طور كلي بر اساس اين آمار 6828 مبتلا به HIV/ايدز از طريق اعتياد تزريقي، ٨١٦ نفر از راه آميزشي، ٢٢٥ نفر از طريق دريافت خون و فرآوردههاي خوني، ٤٨ نفر مادر به كودك و بالاخره ٣٣٠٤ نفر با علت نامشخص به HIV/ايدز مبتلا شدهاند.
به گزارش ايسنا، بر اساس همين گزارش و طبق تعداد موارد ايدز بر حسب جنس و سن در ايران، از ٥٢٣ فرد مبتلا به ايدز در ايران تا كنون ٤٨٨ مرد و ٣٥ نفر زن بودهاند كه رده سني ٣٥ تا ٤٤ سال با ١٨٥ فرد مبتلا (١٧١ مرد و ١٤ زن) بالاترين آمار را به خود اختصاص داده است.
بر اساس آخرين موارد ايدز بر حسب جنس و راه انتقال ارائه شده در ايران، راه انتقال اعتياد تزريقي با شيوع ٧/٤٦ درصد، آميزشي ٦/٢٢ درصد، خون و فرآوردههاي خوني ٤/٢١ درصد، راه نامشخص ٣/٨ درصد و بالاخره مادر به كودك با فراواني يك درصد به ترتيب راههاي انتقال عمده در مبتلايان ايدز ايراني گزارش شدهاند.
به گزارش ايسنا، تعداد فوتشدگان ايراني بر اساس ابتلا به ايدز تا كنون ١٢٦٣ مورد بوده كه از اين تعداد ١٢٢١ نفر مرد و ٤٢ نفر زن بوده و رده سني ٣٥ تا ٤٤ سال با ٤٠٠ قرباني در صدر قرار دارد كه ٣٨٧ مرد و ١٣ زن هستند اين در حاليست كه رده سني صفر تا ٤ سال با ٣ قرباني در پايين اين جدول قرار دارند.
به گزارش ايسنا، بر همين اساس عمده راه انتقال در ميان فوتشدگان، اعتياد تزريقي با ٨٥٥ قرباني، سپس به ترتيب آميزشي (١٣٢ قرباني)، خون و فرآوردههاي خوني (١٢٠ نفر)، مادر به كودك (٧ قرباني) و نامشخص با ١٤٩ قرباني بوده است.
همچنين سال ٨٣ بيشترين قربانيان ايدز را به خود اختصاص داده يعني ٣٠٠ فوت شده در برابر ٦ فوت شده در سال ٧٣ و ٧٤).
کلمات کليدي : ایدز چیست ؟ اطلاعات بیماری ویروس ساختار پیشگیری آلوده تماس جنسی وسایل شخصی اچ آی وی نقص ایمنی اکتسابی انسانی عوامل دارو HIV aids medisine doctors desease hospital aquired immune deficiency syndrom DNA
|
